Müziksel Zeka Nedir? Müziksel Zeka Nasıl Geliştirilir?

Yazımızı okumadan cevap verin: Klasik Müzik mi Rap Müzik mi?

İnsanın düşünme, akıl yürütme, objektif gerçekleri algılama, yargılama ve sonuç çıkarma yeteneklerinin tamamını zeka olarak tanımlıyor sözlüğümüz. Ancak zekanın hem tam olarak ne olduğu hem de ölçülmesi oldukça tartışmalı bir konu. Eğitimciler öğrenme yeteneğini zeka ile açıklarken, biyologlar ise bulunulan çevreye adaptasyon ile bağdaştırıyorlar.

Hal böyleyken bir psikolog olan Howard Gardner, 1983 yılında zeka ile ilgili karmaşaya bir son vermek adına onu sınıflandırmaya karar veriyor. Bu sınıflandırma, zekanın hem bireyin doğuştan getirdiği kalıtımsal özelliğin hem de geliştirilmeye açık bir yapının bileşimi olduğu kabul ediliyor ve bu sınıflandırmaya Çoklu Zeka Kuramı adı veriliyor. Standartlaşmış IQ testleri ile bir defa ölçülen ve sonsuza kadar aynı kalacağı fikrine elveda diyoruz ve çoklu zekanın 8 sınıfa ayrıldığını öğreniyoruz. Bunlar: Sözlü-dilsel zeka, müziksel zeka, mantıksal-matematiksel zeka, uzamsal-görsel zeka, bedensel-kinestetik zeka, kişisel-öze dönük zeka, kişilerarası (sosyal) zeka ve doğacı zeka. Kurama göre bu zeka alanlarının her biri birbirinden bağımsız olsalar da beraber uyum içinde çalışabilir ve hatta birbirlerini destekliyorlar. 

Biz ise biraz müziksel zekayı ve zekanın müzik ile ilişkisini incelemek istiyoruz. Müziksel zeka müziğin temel bileşenlerine; yani melodi, ritim, tempo, armoniye duyarlılık olarak tanımlanabilir. Bunların hayatımızın merkezinde olduğunu, her şeyin bir devinim ve ritim içinde gerçekleştiğini söylemeye gerek yok. Bu nedenle müziksel zeka türü diğer zeka türleri ile de yakından bir ilişki içerisinde. Örneğin müziksel zeka ve dilbilimsel zeka arasındaki ilişki çocukların notaları öğrenirken dil geliştirme becerilerini de kullanmalarına dayanıyor, Pisagor müzik ile matematik arasındaki ilişkiyi notalarla gözler önüne seriyor, dans ve bir çalgı çalma yoluyla da bedensel olanla da ilişki kuruyor. 

Müziksel Zeka Nasıl Geliştirilir?

Yukarıda da bahsettiğimiz gibi kalıtımsal bir takım özellikleri olsa da aynı zamanda geliştirebildiğimiz bir şey de olan zekanın müzik ile ilişkisi oldukça önemli. Müzik eğitimi alan kişilerin diğer kişilere göre bilgiyi işlemede daha iyi oldukları ortaya konuluyor. Beyin sürekli anlamlandırma üzerine çalışıyor ve müzik bilgisi olan kişilerin bu anlamlandırma sırasında çoğu zaman beynin iki lobunu da çalıştırdıkları kimi zaman görme korteksinin bir bölümünün bile uyarıldığını belirtiyorlar. Beyin ses değişimlerini, hangi çalgının ne zaman çaldığını, birbirleriyle uyumlarını, yükseliş ve azalışları deşifre etmeye çalışırken sürekli bir uğraş içerisinde oluyor.  Ayrıca bazen onu anlamlandırabilmek için görselleştiriyor. Bu çeşit bir jimnastik zeka gelişimi açısından yararlı olsa gerek. Müziksel – ritmik zeka etkinlikleri de bir müzik aleti çalmayı öğrenmeyi, bir şarkı ortaya çıkarmayı, ritmi kavramayı ve sesleri keşfetmeyi içeriyor. 

Diğer yandan savanna mutluluk teorisine göre de zeki insanlar daha çok alışılmadık ve karmaşık olana yöneliyor. Son dönemlerde yapılan bir araştırma müzik zevkimizin de bu anlamda zeka ile ilişkili olabileceğini gösteriyor. Bu konuyla ilgili yapılan iki farklı araştırma da karmaşık yapıdaki orkestra seslerini içeren müzik türlerini dinleyenlerin sözlü şarkıları seçenlere göre daha zeki olduklarını gösteriyor. Klasik, caz, elektronik gibi enstrümana dayalı müzikler ile zeka arasında olumlu bir bağlantı bulunuyor. Zeka ile rap müzik arasındaki negatif bağlantı da net bir şekilde ortaya konuyor.

Tasarlab