Unicorn Girişim Nedir? Nasıl Olur?

Amerikalı ünlü yatırımcı ve Cowboy Ventures’in kurucusu olan Aileen Lee’nin ilk defa 2013 yılında kullandığı bir terim olan unicorn girişim, bu alanda sıklıkla kullanılan terimlerden biri haline geldi. Girişimcilik ve yatırımcılık sektöründe, bu sektörlerle ilgili makalelerde karşımıza çıkan unicorn girişimler değeri 1 Milyar Dolardan yüksek olan girişimleri kapsamaktadır.

Unicorn Girişim Nedir?

Unicorn girişim özetle değeri 1 Milyar Dolar üzerinde olan girişimleri tanımlamaktadır. Bu terim aynı zamanda bir girişim segmentidir. Kısaca özetlemek gerekirse:

Şirketlerin kuruldukları an itibariyle büyüme oranlarına göre konumlandıkları segmentler bulunmaktadır. Örneğin yeni açılmış bir şirket “startup” yani başlangıç segmentinde kabul edilir. Bu isimlendirme şirketin kuruluş sermayesi ile ilgili değildir. Bir öğrencinin yurt odasında kurduğu şirket de, binlerce dolar ile açılmış yeni bir şirket de ilk etapta startup segmentinde yer alıyor. Zaman içerisinde büyük bir ivme yakalayan ve değeri 1 Milyar Doları aşan şirketler ise artık unicorn girişim segmentinde yer alıyor. Yani unicorn girişim dendiğinde devasa boyutlara ulaşmış şirketleri düşünebilirsiniz. Öyle ki unicorn girişimler listesinin başındaki şirketin değeri Türkiye’nin gayri safi milli hasılasının 5’te birine tekabül ederken, listenin ilk 16 sını oluşturan şirketlerin değeri hasılanın toplamını geçiyor.

Dünya Çapında Unicorn Girişimler

Dünya çapında en bilinen unicorn girişimler genellikle ABD çıkışlıdır. Apple, Google, Microsoft ve kullandığımız birçok sosyal medya uygulaması ABD Silikon Vadisi’nde kurulan ve devasa boyutlara ulaşmış şirketlerdir. Fakat unicorn girişimler listesinin ilk 10’una giren şirketlerin 7 tanesi Çin Halk Cumhuriyeti menşeilidir. Listenin en bilinen isimleri ABD kökenli olsa da en başarılı isimleri Çin’den çıkmaktadır.

Ant Financial, Facebook, Uber, Bytedance, Airbnb, Didi, Xiaomi, Alibaba, Lufax, Meituan – Dianping adlı şirketler; unicorn girişimler listesinin ilk 10 ismidir. Bu şirketlerden yalnızca Facebook, Uber ve Airbnb ABD menşeli olup diğer 7 şirket Çin menşeilidir.

Unicorn girişimler listesinde yükselen bir ülke ise Hindistan. Son yıllarda yaptığı girişimler ve yükselen ivmesi ile unicorn girişimler listesindeki konumuna güç katıyor. Hindistanlı unicorn girişimler arasında Oyo, Ola gibi isimler ön plana çıkıyor.

Son yıllarda Asya ülkelerinin de bu listede yer almaya başladığı görülüyor.

Türkiyeli Unicorn Girişimler

Türkiye’de 2020 Mayıs ayına kadar herhangi bir unicorn girişim bulunmuyordu. Bu durum Peak Games adlı oyun şirketinin 1.8 milyar değere ulaşması ve satılması ile değişti ve Türkiye ilk unicorn girişimine sahip oldu.

Ülkemizde unicorn girişim başarısının az olması dışa bağlı ekonomik yapısı ve devlet desteğinin yetersiz olmasına bağlı görülüyor.

Unicorn Girişimlerin Özellikleri

Bir şirketin devasa boyutlara ulaşması ve adını unicorn girişimler listesine yazdırarak milyar dolarlık segmentlerde yer alması elbette kolay değil. Bu tip girişimlerin yüksek ivme kazanmasını sağlayan özellikleri ise şunlar:

  • Öncü olmak özelliğine sahiplerdir. Yani bulundukları sektöre bir yenilik kazandırır ve daha önce denenmemiş yöntemlerle hizmeti kolaylaştırırlar. Konaklama, lojistik, ulaşım ve sosyal medya sektörlerinde ön plana çıkan unicorn girişimlerin en belirgin özelliği budur.
  • Zamana ve koşullara ayak uydurarak yenilik yapmaya devam ederler. Şirket var olan durumu ve içinde bulunduğu koşulların gelecek ihtimallerini iyi analiz ederek bir sonraki aşama için adım atmış olur.
  • Yazılım ve dijitalleşme unicorn girişimlerin odak noktasıdır. Kitle iletişim araçlarını, kolaylaştırılmış iletişim ve ulaşımı yenilikçi bir şekilde kullanırlar.
  • Tasarlab